Το παγόβουνο A-81 έφτασε στη Νότια Γεωργία και επιβράδυνε στο υποθαλάσσιο ράφι
Μετά από διαδρομή άνω των τριών ετών από την παγοκρηπίδα Brunt, το A-81 πλησίασε τη Νότια Γεωργία και η κίνησή του φάνηκε να επιβραδύνεται στα ρηχά νερά.
Ένα από τα μεγάλα παγόβουνα που αποσπάστηκαν τα τελευταία χρόνια από την παγοκρηπίδα Brunt της Ανταρκτικής έχει φτάσει κοντά στη Νότια Γεωργία. Το A-81, έκτασης περίπου 1.550 τετραγωνικών χιλιομέτρων όταν αποσπάστηκε, καταγράφηκε από τον δορυφόρο Terra της NASA να κινείται πιο αργά κοντά στην άκρη του ρηχού υποθαλάσσιου ραφιού του νησιού.
Μια πορεία που ξεκίνησε το 2023
Το A-81 αποσπάστηκε από την παγοκρηπίδα Brunt τον Ιανουάριο του 2023. Παρέμεινε για περισσότερο από τρία χρόνια στη Θάλασσα Weddell, μεταφερόμενο κατά μήκος της ακτής από τον κυκλικό ωκεάνιο σχηματισμό Weddell Gyre. Τον Μάιο του 2026 είχε φτάσει στο άκρο της Ανταρκτικής Χερσονήσου και στη συνέχεια κινήθηκε βόρεια προς τη Θάλασσα της Σκωτίας.
Μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου βρισκόταν κοντά στη Νότια Γεωργία, περίπου 2.300 χιλιόμετρα βορειοβορειοδυτικά της παγοκρηπίδας από όπου προήλθε.
Τι έδειξε ο Terra
Η εικόνα που απέκτησε το όργανο MODIS του δορυφόρου Terra στις 20 Οκτωβρίου δείχνει το μεγάλο τμήμα πάγου νοτιοδυτικά της Νότιας Γεωργίας. Σύμφωνα με τους επιστήμονες που παρακολουθούν την κίνησή του, η πρόοδος είχε επιβραδυνθεί αισθητά τις προηγούμενες ημέρες και το παγόβουνο φαινόταν να κινείται πάνω ή κοντά στην άκρη του υποθαλάσσιου ραφιού.
Η επιβράδυνση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το A-81 θα παραμείνει εκεί. Τα ρεύματα, οι άνεμοι, το σχήμα του πάγου και το βάθος του πυθμένα μπορούν να αλλάξουν ξανά την πορεία του. Η ίδια περιοχή έχει όμως στο παρελθόν επιβραδύνει ή καθηλώσει μεγάλα παγόβουνα.
Γιατί η Νότια Γεωργία λειτουργεί σαν «φρένο»
Γύρω από το νησί ο πυθμένας ανεβαίνει σχηματίζοντας ένα σχετικά ρηχό ράφι. Ένα βαθύ παγόβουνο μπορεί να αγγίξει ή να πλησιάσει τον πυθμένα και να χάσει ταχύτητα. Το 2025, το A-23A είχε προσαράξει στην ίδια ευρύτερη περιοχή πριν αρχίσει να διαλύεται.
Τι σημαίνει η απόσπαση
Η δημιουργία παγόβουνων είναι φυσικό μέρος του κύκλου ζωής μιας παγοκρηπίδας. Η συγκεκριμένη απόσπαση δεν αποτελεί από μόνη της μέτρηση της κλιματικής αλλαγής. Οι επιστήμονες, ωστόσο, παρακολουθούν στενά την Brunt επειδή έχει αποβάλει αρκετά μεγάλα παγόβουνα μέσα σε σχετικά σύντομο διάστημα και φιλοξενεί τον ερευνητικό σταθμό Halley του British Antarctic Survey.
Πριν αποσπαστεί, το ρήγμα Chasm 1 είχε παραμείνει σχετικά σταθερό για περίπου 35 χρόνια. Άρχισε να αναπτύσσεται ξανά γύρω στο 2012 και επιταχύνθηκε μετά το 2019, αλλά χρειάστηκαν ακόμη αρκετά χρόνια μέχρι να ολοκληρωθεί η θραύση.
Η παρακολούθηση συνεχίζεται
Δορυφορικά όργανα όπως το MODIS επιτρέπουν στους ερευνητές να καταγράφουν τη θέση, τη μεταβολή σχήματος και τη διάλυση μεγάλων παγόβουνων ακόμη και σε απομακρυσμένες περιοχές. Η εξέλιξη του A-81 θα δείξει αν το υποθαλάσσιο ράφι θα το συγκρατήσει, αν θα συνεχίσει βορειότερα ή αν θα αρχίσει να διασπάται.
